Joab past op zijn tellen

'En Joab meldde de koning de uitkomst van de volkstelling: Israël telde 800.000 krijgslieden die het zwaard konden voeren en de mannen van Juda waren 500.000.' 2 Sam. 24:9

'Toen meldde Joab aan David de uitkomst van de volkstelling: Alle Israëlieten tezamen waren 1.100.000 man die het zwaard konden voeren en Juda telde 470.000 die het zwaard konden voeren.' 1 Kron. 21:5

De einduitslag van Joabs volkstelling zoals hij die presenteerde aan koning David, is opgenomen in de boeken 2 Samuël en 1 Kronieken. De verschillen in aantallen zijn onveranderlijk als een probleem gezien door de uitleggers. Kon Joab misschien niet tellen? De volgende uitleggers van naam hebben de discrepantie geaccepteerd vaak zonder zelfs een poging tot verklaring te hebben gedaan: Henry, Clarke, Barnes, Gill, Keil, Delitzsch, Goslinga (COT), Roubos (POT).

Nog in 1987 somde Ouweneel dit probleem op bij de vermeende tegenstrijdigheden van Samuël en Koningen (Het gezag van de Bijbel; in de serie Theologische Verkenningen, dl. 3; Kok, Kampen en EO, Hilversum, p. 86). Maar is dit nu werkelijk een tegenstrijdigheid of een probleem? Ik kan het niet ontdekken.

De verschillen liggen niet in de getallen maar in de gegeven kwalificaties. Als we precies lezen, dan zegt 2 Sam dat er 800.000 krijgslieden (Israël) waren. Er staat (Hebr.) 'isch-chaïl', wij zouden zeggen 'dapperen' of 'geoefenden'. Het is hier vertaald met 'krijgslieden'. In 1 Kron gaat het om 1.100.000 man (Israël) zonder de kwalificatie 'chaïl'. Dat betekent heel eenvoudig dat er ook 300.000 Israëlieten geteld waren die wel een zwaard hadden, maar geen training of gevechtservaring bezaten. Zij konden als een extra mobilisatie opgeroepen worden.

Van de Judeeërs wordt gezegd dat er 500.000 man (2 Sam) waren en dat daarvan 470.000 man (1 Kron) het zwaard voerden. Dat betekent alleen dat er 30.000 waren die geen zwaarden als handwapen droegen maar knotsen of bijlen. Natuurlijk hadden ze allen ook andere wapens bij zich zodat ze ook ingedeeld konden worden als boogschutters, speerwerpers en slingeraars. De door Joab getelde legermacht van Israëlieten en Judeeërs was dus compleet 1.600.000 man.

Een voorzichtige vraag die we niet kunnen ontlopen is: Hoe nauwkeurig zijn de uitleggers? Eerder dan: Hoe nauwkeurig is de bijbel?

B.J.E. van Noort